|
Nằm cách thành phố Melbourne khoảng 8km về phía Tây, Footscray là một trong những khu người Việt đông đúc nhất tại bang Victoria. Rảo một vòng quanh Footscray mới thấy không khí đón tết Canh Dần thật nhộn nhịp với các mặt hàng phong phú không hề thua kém Việt Nam. Từ những mặt hàng phổ biến như bánh chưng, bánh tét, rượu, mứt, hoa quả, vàng mã... cho đến những mặt hàng ‘hiếm’ hơn như lá trúc, lá chuối đều có mặt trong khu chợ Little Saigon.
Một trong những món ăn không thể thiếu trong mâm cơm ngày Tết của mỗi gia đình người Việt là giò lụa (người Nam gọi là chả lụa). Trong thiên tùy bút ‘Giò lụa’ viết tặng nhà văn Thạch Lam vào năm 1973, nhà văn Nguyễn Tuân vốn nổi tiếng tinh tế trong lĩnh vực ẩm thực đã đánh giá món giò lụa là ‘đỉnh cao của một dạng văn hóa dân tộc toàn cầu ăn thịt lợn’ mà chỉ có người Việt Nam mới nghĩ ra và làm ra.
Tôi đã từng ăn thử rất nhiều loại giò lụa bày bán trong các gian hàng ở Footscray, những cây giò lụa cũng được gói bằng lá chuối, có mùi thơm đặc trưng hấp dẫn, nhưng vị lại hơi ngọt và một số loại còn phảng phất mùi tỏi. Là một người Bắc, tôi không mấy hào hứng với hương vị đó mặc dù chất lượng sản phẩm khá tốt. Vì vậy, tôi rất thích thú khi khám phá ra rằng, ở đây, ngay giữa lòng Footscray, có một cửa hàng chuyên bán các loại giò chả hương vị Bắc với cái tên gọi lại rất... miền Nam – Ba Lẹ.
Tôi vẫn còn nhớ cái cảm giác đầu tiên khi bước chân vào cửa hàng này vào dịp Tết cách đây hơn ba năm. Tôi đã thầm reo lên khi nhìn thấy bánh chưng, giò lụa, giò thủ, chả quế, chả cốm... - những món ăn đặc trưng của miền Bắc đã ăn sâu vào tiềm thức của tôi về hình ảnh bữa cơm gia đình ngày Tết. Vì vậy, tôi rất ngạc nhiên khi biết rằng, chủ cửa hàng, tuy là gốc Bắc, nhưng lại sinh ra và lớn lên tại Sài Gòn.
Tiếp chuyện tôi là chị Thanh chủ cửa hàng, một phụ nữ trung tuổi và đon đả. Chị cho biết, sở dĩ chị chọn nghề làm giò chả Bắc để bán ở một khu phần lớn là người Nam như Footscray là vì nối nghiệp gia đình. Cha mẹ chị quê gốc ở Hải Hậu, tỉnh Nam Định và gia đình trước đây có truyền thống làm giò chả. Bản thân chị sang Úc đã được 33 năm và mở cửa hàng Ba Lẹ cũng thấm thoắt đã 23 năm. Thời gian đầu khi mới lập nghiệp nơi đất khách, chị đã trải qua rất nhiều khó khăn từ khâu tìm nguyên liệu cho đến khâu làm sản phẩm. Ngày xưa, ở Việt Nam, thịt làm giò phải là loại thịt ‘nóng’, nghĩa là từ con lợn vừa mổ ra, còn nóng hổi, không rửa nước, lọc nhanh để bỏ hết mỡ, gân, xơ và thái miếng, cho vào cối đá giã thật nhuyễn cho đến khi nhấc chày lên giò sống không dính bết vào đầu chày. Thế nhưng, ở Úc thì tìm đâu ra cối đá và chày gỗ mà chỉ có máy xay thịt thuần túy, hơn nữa, sức người lại có hạn. Tuy nhiên, chị Thanh lại may mắn khi được một chủ cửa hàng thịt nguội mách nước nhập khẩu máy xay thịt để làm giò, chả ở tận Ý và Đức. Thời gian đầu, khoanh giò làm ra chưa đạt yêu cầu vì chị chưa sử dụng thành thạo máy móc nhưng sau này, khi đã quen tay rồi thì các sản phẩm của gia đình chị được khách hàng đón nhận nhiệt tình.
Đối tượng khách hàng của chị Thanh tương đối phong phú, không chỉ có người Việt mà còn có cả người Úc, Trung Quốc, Malaysia, Thái Lan... nên trong quá trình chế biến, chị phải gia giảm thêm gia vị cho phù hợp. Tuy vậy, giò chả của gia đình chị vẫn giữ được hương vị Bắc vì không có nhiều đường nên miếng giò không bị ‘ngang ngang’.
Chị Thanh cho biết, nhiều người lầm tưởng giò phải cứng và đặc mới là ngon nhưng trên thực tế, một khoanh giò ngon phải mềm, sốp, trắng, khi cắt ra có những lỗ nhỏ li ti trên bề mặt, khi thái thì miếng giò phải cuốn theo lưỡi dao, khi nếm thử thì có mùi thơm của thịt luộc và nước mắm, miếng giò phải có độ giòn, không bị bở do pha thêm bột.
Tôi lại thắc mắc rằng chị tìm đâu ra nguyên liệu để làm món chả cốm đặc trưng của Hà Nội trên đất Úc này bởi hạt cốm trong miếng chả có màu xanh nhạt của lúa non với mùi thơm đặc trưng, hạt mỏng và có độ mềm, dẻo của cốm đầu mùa (cốm lá me), khi ăn thì cảm nhận được cái giòn của vỏ miếng chả, cái dẻo đến dính răng của nhân cốm và hương vị đậm đà của gia vị. Chị cười xòa cho biết, hàng năm khi tiết trời chuyển từ hạ sang thu, vào khoảng đầu tháng 8 âm lịch - thời điểm những người nông dân ở ven đô gánh thúng cốm tỏa đi bán khắp các ngõ ngách, phố phường Hà Nội thì cũng là lúc chị nhờ người thân ở Việt Nam mua cốm, phơi thật khô và gửi sang Úc cho chị. Đúng ra cốm làng Vòng để làm chả cốm phải còn tươi mới ngon nhưng vì không thể để lâu được nên chị đành nhờ họ phơi khô để dùng dần. Tuy vậy, miếng chả cốm của chị cũng vẫn giữ được phần lớn hương vị đặc trưng của mùa thu Hà Nội.
Hơn 20 năm kinh doanh mặt hàng giò chả phục vụ cộng đồng, niềm vui lớn nhất đối với chị Thanh là các sản phẩm của chị đã góp phần gìn giữ ẩm thực truyền thống và giúp cho thế hệ 2.0 sinh ra và lớn lên tại Úc hiểu hơn, yêu thích món ăn Việt hơn.
Nỗi niềm người con xa xứ
Khi nhắc đến những mùa xuân trên quê hương, giọng chị Thanh chợt chùng xuống với một nỗi niềm khó tả. Với chị, nỗi nhớ quê hương không chỉ đợi đến khi xuân về mới bùng lên mãnh liệt mà nó bám theo chị dai dẳng suốt những năm tháng sống trên xứ người. Chỉ cần nhìn thấy hình ảnh đồng quê, con đò, bến nước... là trong lòng chị lại rất nôn nao. Chị thường xuyên hỏi chồng rằng, “mỗi năm thêm một tuổi, mình đã già rồi mà sao vẫn còn mong ngóng Tết như trẻ nhỏ?”
Xa quê, nhớ quê, chị thường xuyên cho con về Việt Nam đón Tết với gia đình nhà chồng. Ba người con của chị đều đã trưởng thành và mặc dù sinh ra và lớn lên tại Úc nhưng hàng năm, khi cái Tết đã cận kề mà chị lại quá bận rộn với công việc kinh doanh, các con chị lại nhắc nhở mẹ đi mua hoa và chọn mâm ngũ quả. Tuy việc bán hàng rất vất vả trong những ngày giáp tết âm lịch nhưng cứ vào đêm 30 tết là tất cả các thành viên trong gia đình chị dọn dẹp cửa hàng, thu xếp mọi công việc, sau đó cả nhà lên máy bay bay sang Hong Kong và về Việt Nam vào đúng mùng Một để quây quần bên mâm cơm gia đình cùng ông bà, cha mẹ.
Mặc dù thích KFC và McDonald nhưng các con của chị cũng đều rất thích ăn các món ăn truyền thống. Mâm cơm ngày Tết của gia đình chị luôn có bánh chưng, gà luộc, giò lụa, giò thủ, củ hành muối chua hoặc dưa nén.
Năm nay, gia đình chị Thanh không về Việt Nam ăn Tết. Trong lòng người phụ nữ đảm đang đã đi sang phía bên kia của con dốc cuộc đời ấy lại dâng lên một nỗi nhớ da diết khôn nguôi...
Theo mang ABC Australia
|
